Δύο δάσκαλοι του ξίφους και Ελεύθεροι Ξιφομάχοι του 17ου αιώνα


Ο Jean Daniel L’Ange.

Του Παναγιώτη Κλώνου, μέλους της Ακαδημίας Ιστορικών Ευρωπαϊκών Πολεμικών Τεχνών ‘Λέοντες’ και των Ελλήνων Ελεύθερων Ξιφομάχων (Meyer’s Freifechter Guild).

Σε ένα προηγούμενο άρθρο είχαμε ασχοληθεί με τον Γερμανό οπλοδιδάσκαλο και Ελεύθερο ξιφομάχο (Freifechter), Sebastian Heußler, ο οποίος ήταν δάσκαλος του rapier με επιρροές από τον Salvator Fabris. Σε αυτό το κείμενο, θα ασχοληθούμε με δύο Γερμανούς Ελεύθερους ξιφομάχους και δασκάλους του rapier, που είναι ο Hans Wilhelm Schöffer von Dietz (ο δάσκαλος του Sebastian Heußler) και ο Jean Daniel L’Ange.

Το βιβλίο του Joachim Koppe.

Ο Hans Wilhelm Schöffer von Dietz γεννήθηκε το 17ο αιώνα στην πόλη Diez της νοτιοδυτικής Γερμανίας, κοντά στο Hessen και πέθανε στο Marburg. Από το όνομα Schöffer, διαπιστώνουμε ότι καταγόταν από οικογένεια Πατρικίων και ήταν ευγενής. Όταν ήταν νέος, έζησε στην Ιταλία και μαθήτευσε στη σχολή του Salvator Fabris, όπου κατέκτησε τη βαθμίδα του Vorfechter (σ.σ. η γερμανική λέξη ‘Vor’ σημαίνει ‘πριν’ και αντιστοιχεί στον ξιφομάχο που έχει την πρωτοβουλία να επιτεθεί πρώτος). Αργότερα, όταν επέστρεψε στη Γερμανία γράφτηκε στο Πανεπιστήμιο του Marburg για να γίνει προπονητής ξιφασκίας.

Αξίζει να σημειωθεί ότι το 1611 ο Hans Wilhelm Schöffer έγραψε ένα εγχειρίδιο οπλομαχητικής σε δύο μέρη, όσον αφορά τη χρήση του rapier,αλλά και του rapier με dagger δίνοντας έμφαση στις πρώτες διδασκαλίες του Salvador Fabris. Το εν λόγω σύγγραμμα επανεκδόθηκε το 1620, σε ένα βιβλίο με τον τίτλο ‘’ Grůndtliche vñ eigentlichte Beschreibung der Fechtkunst’’ (Μια πλήρης και αρμόζουσα περιγραφή της Τέχνης της Ξιφασκίας).

O Jean Daniel L’ Ange (Johann Daniel Lange), γεννήθηκε στο Darmstadt της Γερμανίας το 17ο αιώνα και πέθανε στη Χαϊδελβέργη μετά το 1682. Ήταν επηρεασμένος από τη διδασκαλία του Salvator Fabris, μέσω του Hans Wilhelm Schöffer και προσέφερε τις υπηρεσίες του ως δάσκαλος ξιφασκίας τόσο στο Παλατινάτο του Κάστρου της Χαϊδελβέργης όσο και στο Πανεπιστήμιο αυτής της πόλης.

Το 1664, ο L’ Ange συνέγραψε το εγχειρίδιο ‘’Deutliche und grůndliche Erklårung der Adelichen und Ritterlichen freyen Fecht-Kunst’’ (Μια σαφής και πλήρης εξήγηση της Ευγενικής, Ιπποτικής και Ελεύθερης τέχνης της ξιφασκίας), του οποίου η ύλη περιλαμβάνει τη χρήση του rapier.

Τέλος, διαπιστώνουμε την έντονη επιρροή της Ιταλικής σχολής ξιφασκίας μέσω του Salvator Fabris, όσον αφορά το rapier στη γερμανική σχολή. Ένα άλλο σχετικό παράδειγμα είναι ο Γερμανός οπλοδιδάσκαλος του 17ου αιώνα, Joachim Köppe που έγραψε το ‘’Newer Discůrs Von der Rittermeszigen und Weitberůmbten Kůnst des Fechtens’’ (1619) – Νέα ομιλία για την Ιπποτική και παγκοσμίως φημισμένη Τέχνη της Ξιφασκίας.

Πηγές

· Michael Chidester – Wiktenauer.com

Η εξήγηση της “Ανάστροφης Ασπίδας” στην Ακαδημία Θεσμών και Πολιτισμών


 

Με ιδιαίτερη χαρά σας ανακοινώνουμε ότι μέρος της διδασκαλίας μας πάνω στις  Βυζαντινές Πολεμικές Τέχνες αναδημοσιεύθηκαν στην Ακαδημία Θεσμών και Πολιτισμών. 

Η Ακαδημία Θεσμών και Πολιτισμών αποτελεί αυτοδιοίκητο Επιστημονικό Φορέα συνδεδεμένο κατά τις δράσεις της με το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης – Πολυτεχνική Σχολή. Λειτουργεί ως δίκτυο Ακαδημαϊκών στον διεθνή Πανεπιστημιακό χώρο, με κύριο συστατικό σκοπό της , την ανάπτυξη της διεπιστημονικής έρευνας στην αρχαιογνωσία , την γλώσσα και τα πολιτικά συστήματα.

Το μέρος της διδασκαλίας που αναδημοσιεύθηκε ήταν ο ρόλος της ” ανάστροφης ασπίδας ” και ο τρόπος χρήσης της.

Ακολουθεί το άρθρο μας:

Βυζαντινές Πολεμικές Τέχνες: Αυτοάμυνες κρατώντας την ασπίδα με ανάστροφη λαβή.
Παρατηρώντας της εικόνες και τις αγιογραφίες στρατιωτικών αγίων της εκκλησίας μας , μπορούμε να δούμε τους αγίους να κρατουν την μικρή ασπίδα τους με ανάστροφη καβη ,όπως για παράδειγμα η εικόνα του Αγίου Γεωργίου ή του Αγίου Μερκουρίου.  Όλες οι αγιογραφίες ακολουθούν επίσης το ίδιο μοτίβο στο κράτημα της λαβής της ασπίδας τους. Με την πρώτη ματιά φαίνονται σαν απλά να στέκονται. Είναι όμως έτσι ή βρίσκονται σε άκρα ετοιμότητα, σαν να λένε δεν θέλω να ασκήσω βία πάνω σου, αλλά αν χρειαστεί θα το κάνω; Η θέση αυτή όσο και αν φαίνεται ακίνδυνη έχει τεράστια δυναμική του στο σε άμυνα,όσο σε επίθεση και αντεπίθεση. Πρέπει παράλληλα να έχουμε υπ όψη ότι σχεδόν όλες οι εικόνες των στρατιωτικών αγίων έχουν ως μοντέλο τις Παλατινες Σχολές ( Εξκουβιτορες, Ικανατοι, Αθάνατοι κτλ) ή αργότερα  την προσωπική φρουρά του Αυτοκράτορα ( Βαραγγοι, Εταιρείες, Τσάκωνες κτλ) . Αυτοί οι επίλεκτοι στρατιώτεςκαλούνταν να προστατέψουν τον Αυτοκράτορα και τους αξιωματούχους του αν χρειαστεί και ήταν εκπαιδευμένοι να μπορούν υπερασπίσουν την ζωή τους και την ζωή του Αυτοκράτορα ενώ είναι σε σκοπιά, περιπολούν ή απλά στέκονται.
Η ίδια θέση φύλαξης υπάρχει και σε μινιατούρες ιστορικών Βυζαντινών  βιβλίων μόνο που χρησιμοποιείται σε αψιμαχίες όπως στο έργο του Ιωάννη Σκυλίτζη.

Ο Άγιος Γεώργιος έχοντας πάρει την φύλαξη της ανάστροφης ασπίδας. Έργο του Κόντογλου όπου είχε βασιστεί σε παλαιότερο μοντέλο.
Ο Άγιος Γεώργιος έχοντας πάρει την φύλαξη της ανάστροφης ασπίδας. Έργο του Κόντογλου όπου είχε βασιστεί σε παλαιότερο μοντέλο.
Ο Άγιος Μερκούριος σε θέση φύλαξης της ανάστροφης ασπίδας. Από την Ιερά Μονή της Μεγίστης Λαύρας του Αγίου Όρους.
Ο Άγιος Μερκούριος σε θέση φύλαξης της ανάστροφης ασπίδας. Από την Ιερά Μονή της Μεγίστης Λαύρας του Αγίου Όρους.
Μινιατούρα στρατιώτη έχοντας την φύλαξη της ανάστροφης ασπίδας από την Σύνοψη Ιστορικών του Ιωάννη Σκυλίτζη.
Μινιατούρα στρατιώτη έχοντας την φύλαξη της ανάστροφης ασπίδας από την Σύνοψη Ιστορικών του Ιωάννη Σκυλίτζη.

Ξιφομαχος και Αναβιωτης της Ακαδημίας Ιστορικών Ευρωπαϊκών Πολεμικών Τεχνών “Λέοντες”με εξοπλισμό μεσαιωνικού πολεμιστή έχοντας την φύλαξη της ανάστροφης ασπίδας.

Στην τελευταία ενότητα του βίντεο που ακολουθεί θα δείτε μερικές τεχνικές από αυτή την θέση.

Συγχαρητήρια στους Ξιφομάχους του Ένοπλου Παμμάχου και του εκπαιδευτή / προπονητή της Ακαδημίας Ιστορικών Ευρωπαϊκών Πολεμικών Τεχνών “Λέοντες”.

Sigmund ain Ringeck, ένας δάσκαλος των όπλων του 15ου αιώνα


Του Παναγιώτη Κλώνου, μέλους της Ακαδημίας Ιστορικών Ευρωπαϊκών Πολεμικών Τεχνών ‘Λέοντες’ και των Ελλήνων Ελεύθερων Ξιφομάχων (Meyer’s Freifechter Guild).

Sigmund ain Ringeck, ένας οπλοδιδάσκαλος του 15ου αιώνα.

Ο Sigmund ain Ringeck ήταν ένας Γερμανός δάσκαλος των όπλων και από το επίθετό του διαπιστώνουμε ότι ο πιθανότερος τόπος καταγωγής του ήταν η Ρηνανία της νοτιοανατολικής Γερμανίας. Ήταν μυημένος στην παράδοση του Fechtmeister Johannes Lichtenauer και το όνομά του συμπεριλαμβάνεται στη λίστα των δασκάλων που αποτελούσαν την Αδελφότητα του Lichtenauer, που γράφτηκε από τον Paulus Kal στο εγχειρίδιό του, Cgm 1507 του 1470.

Κατά τη διάρκεια της ζωής του, ανήκε στην υπηρεσία του Αλβέρτου του 1ου, Δούκα της Βαυαρίας, φέροντας το βαθμό του Schirrmeister, δηλαδή η ευθύνη επίβλεψης των κάρων και των αλόγων του πυροβολικού ή ήταν χαμηλόβαθμος πλανόδιος δάσκαλος οπλομαχίας κατά το Μεσαίωνα. Σε αυτό το σημείο, αξίζει να σημειωθεί ότι ο συγγραφέας δεν αναφέρει σε ποιόν Αλβέρτο είχε προσφέρει τις υπηρεσίες του ο Ringeck. Σύμφωνα με το γεγονός ότι ο Αλβέρτος ο 1ος ήταν Δούκας της Βαυαρίας την περίοδο 1353 – 1404, συμπεραίνουμε ότι σε εκείνον απευθυνόταν η αφιέρωση.

Όσον αφορά το διδακτικό του έργο, διατύπωσε τη διδασκαλία της ξιφομαχίας με Longsword χωρίς πανοπλία, βασισμένο στις διδαχές του δασκάλου του, Johannes Lichtenauer. Το εν λόγω κείμενο συμπεριλαμβάνεται στην ύλη τριών εγχειριδίων – ανθολογίων οπλομαχητικής μαζί με τις διδαχές άλλων οπλοδιδασκάλων. Τα εγχειρίδια αυτά είναι τα εξής:

· Codex Speyer (MS M.I.29) (1491)

· Oplodidaskalia sive Armorvm Tractandorvm Meditatio Alberti Dvreri (MS 26-232) (1512)

· Rast Fechtbuch (1553)

Σε αυτό το σημείο θα διαβάσουμε την αφιέρωση του συγγραφέα, ο οποίος προσφέρει στον ασκούμενο οπλομάχο ή απλό αναγνώστη την ατόφια παράδοση της Γερμανικής Σχολής ξιφασκίας, της οποίας ο ιδρυτής είναι ο Johannes Lichtenauer. Η παρακάτω παράγραφος, είναι σχεδόν σίγουρο ότι δεν γράφτηκε από τον Ringeck, διότι μιλά σε τρίτο πρόσωπο.

‘’Εδώ ξεκινά η ερμηνεία του Zettel (αφήγηση). Σε αυτή την αφήγηση, αναλύεται η ιπποτική τέχνη του μακριού σπαθιού, την οποία ο Johannes Lichtenauer, ένας μεγάλος Δάσκαλος της Τέχνης συνέθεσε και δημιούργησε. Με τη χάρη του Θεού διατύπωσε την αφήγηση με δυσνόητα και ξεχωριστά λόγια, έτσι ώστε να μη γίνει αυτή η τέχνη κοινή. Και έτσι ο Δάσκαλος Sigmund ain Ringeck, που εκείνη την περίοδο ήταν γνωστός ως δάσκαλος ξιφασκίας, στον Πρίγκηπα και ευγενή άρχοντα Αλβέρτο, του Παλατινάτου της Χώρας του Ρήνου, Herzog (Δούκας) της Βαυαρίας, είχε τα ίδια δυσνόητα και ξεχωριστά λόγια της σχολιασμένης και ερμηνευμένης αφήγησης, όπως γράφεται και απεικονίζεται σε αυτό το μικρό βιβλίο, έτσι ώστε οποιοσδήποτε ξιφομάχος που μπορεί σε διαφορετική περίπτωση να πολεμήσει σωστά μπορεί να περάσει και να καταλάβει.’’

Ξιφομάχοι της Ακαδημίας Ιστορικών Ευρωπαϊκών Πολεμικών Τεχνών "Λέοντες" ενώ ξιφομαχουν σύμφωνα με την Γερμανική σχολή ξιφασκίας.

Ακολουθεί ένα δείγμα από το Zettel του Sigmund ain Ringeck (1440):

“Νεαρέ ιππότη, μάθε να αγαπάς το Θεό και να τιμάς τις γυναίκες.

Να ασκήσεις την Ιπποσύνη και να μάθεις την Τέχνη με τέτοιο τρόπο, ώστε η τιμιότητά σου να αυξάνει στον πόλεμο.

Πάλεψε καλά και κάνε άρτια χρήση της λόγχης, του ξίφους και της μάχαιρας με ανδρεία.

Και αχρήστεψέ τα στα χέρια των άλλων.

Εδώ, κάνε επίθεση εκεί. Όρμα μπροστά, χτύπα ή άσε τον άλλο να οδηγήσει.

Αυτοί που ωριμάζουν σε αυτή τη σοφία, αυτό θεωρούν ως έπαινο.

Συγκράτησε αυτό στο μυαλό σου. Όλη η τέχνη έχει μήκος και μέτρο.”

 

Πηγές:

· Michael Chidester – Wiktenauer.com

· Christian Henry Tobler – ‘’ In Saint George’s Name: An Anthology of Medieval German Fighting Arts’’, IL: Freelance Academy Press, 2010. ISBN 978-0-9825911-1-6