Le Jeu de la Hache -Το Παιχνίδι του Τσεκουριού (από γαλλικό εγχειρίδιο του 1400μ.Χ)


Le Jeu de la Hache -Το Παιχνίδι του Τσεκουριού (από γαλλικό εγχειρίδιο του 1400μ.Χ)

© Επιμέλεια μετάφρασης στα ελληνικά: Παναγιώτης Ν. Κλώνος, μέλος της Ακαδημίας Ιστορικών Ευρωπαϊκών Πολεμικών Τεχνών ‘Λέοντες’ και των Ελλήνων Ελεύθερων Ξιφομάχων (Meyer Freifechter Guild – Hellas).

Προλογίζει ο Γεώργιος Ε. Γεωργάς, προπονητής ξιφασκίας, εκπαιδευτής ένοπλου παμμάχου και ιστορικής ξιφασκίας/σπαθασκίας.

Σύμφωνα μα την έρευνα του Παναγιώτη Ν. Κλώνου, “το Παιχνίδι του τσεκουριού” είναι ένα ανώνυμο εγχειρίδιο οπλομαχίας που γράφτηκε το 1400μ.Χ. Πιθανολογείται ότι το έγραψε ένας ιππότης από το Μιλάνο, ο οποίος υπηρετούσε κάτω από τις διαταγές του Φιλίππου του 2ου του Τολμηρού, Δούκα της Βουργουνδίας. Οι τεχνικές που περιγράφονται στο εγχειρίδιο αυτό έχουν πολλές ομοιότητες με τεχνικές που βρίσκουμε σε άλλα Ευρωπαϊκά εγχειρίδια πολεμικών τεχνών της ίδιας περιπου χρονικής περιόδου. Το όπλο αυτό που ήταν ιδανικό για την αντιμετώπιση βαριά οπλισμένων στρατιωτών και ιπποτών δεν ήταν άγνωστο στην Βυζαντινή Αυτοκρατορία. Ειδικά αυτή την περίοδο που γράφτηκε είδη υπηρετούσαν Γάλλοι και Βουργουνδοι ιππότες ως συμμαχικός στρατός της Αυτοκρατορίας. Ποιο συγκεκριμένα την περίοδο του Αυτοκράτορα Μανουήλ Παλαιολόγου 300 Γάλλοι στρατιώτες και ιππότες υπεράσπιζαν την Κωνσταντινούπολη υπό τις διαταγές του Seigneur Jean de Chateaumorand εναντίον στις ορδές του Βαγιαζήτ. Ενώ είδη από το 1399μ.Χ ο Βασιλιάς της Γαλλίας Charles VI έστειλε τον στρατάρχη Jean Le Maingre που είναι γνωστός ως Boucicaut με 6 καράβια και 1200 στρατιώτες στην Κωνσταντινούπολη.Ο στρατάρχης Bouciaut είχε πολλές εκτελέσει πολλές πολεμικές επιχειρήσεις που στέφθηκαν με επιτυχία υπέρ της Αυτοκρατορίας. Στο εκκλησάκι της οικογένειας του όπου βρίσκεται θαμμένος υπάρχει μια επιγραφή που γράφει ” Μέγας Κοντόσταυλος του Αυτοκράτορα και της Αυτοκρατορίας της Κωνσταντινούπολης “.
Βουργουνδοι και Γάλλοι ιππότες συνέχισαν να υπηρετούν την Αυτοκρατορία. Υπάρχει αναφορά ότι την περίοδο που ο Κωνσταντίνος Παλαιολόγος έκανε την μεγάλη εκστρατεία του στην Πελοπόννησο για να την απελευθερώσει από τους Φράγκους , η προσωπική του φρουρά αποτελούνταν από επίλεκτους Βουργουνδους και Γερμανούς ιππότες. Συνεπώς έχουμε ένα όπλο που για πάνω από 50 χρόνια ήταν σε χρήση από κάποιους πολεμιστές που υπηρετούσαν την Αυτοκρατορία ( Φράγκους και πιθανόν και Βυζαντινούς ).

Το όπλο αυτό είναι ένα μεγάλο κοντάρι όπου η πίσω πλευρά του είχε μια αιχμηρή άκρη που μπορούσε με αυτή ο πολεμιστής να εκτελέσει νύξεις και λογχισμους και την μπροστινή πλευρά του που είχε προσαρμοστεί ένα είδος τσεκουριού από την μια πλευρά και ενός σφυριού από την άλλη όπου κατέληγε σε μια μακριά αιχμηρή άκρη σαν λόγχη.
Το εγχειρίδιο που ακολουθεί εξηγεί την χρήση αυτού του όπλου.

Το παιχνίδι του Τσεκουριού

f°1r-1v

f°2r

Rubric 1- Ενότητα 1

Από εδώ ξεκινά ο πρόλογος του παιχνιδιού με το τσεκούρι, που θα καταστήσει τον αναγνώστη ικανό να εκπαιδευτεί στα όπλα.

§1 1.1 Εξετάζοντας και διαπιστώνοντας από την εμπειρία ότι όλοι οι άνθρωποι, ευγενείς και μη ευγενείς, ‘’περνούν’’ από τον θάνατο, αυτοί θέλουν να ζήσουν για πολλά χρόνια σε αυτό τον κόσμο και μετά να ζήσουν για πάντα στο Βασίλειο του Παραδείσου۰ φαίνεται ότι για να κατορθώσει και να πετύχει κανείς αυτές τις φυσικές επιθυμίες, οφείλει να διατηρείται σε καλή φυσική κατάσταση και να οπλιστεί πρώτα με μια καλή πνευματική πανοπλία, δηλαδή με σωστές αρετές, για να υπερασπιστεί τον εαυτό του και να αντισταθεί σε όλα τα ελαττώματα και τους κακούς πειρασμούς διατηρώντας και προστατεύοντας την ψυχή του από τον θάνατο του αιώνιου θανάτου. Και για να γίνει αυτό, πρέπει κανείς να οπλίσει το σώμα με καλή φυσική και υλική θωράκιση και να παρέχει στον εαυτό του τα κατάλληλα όπλα, όπως είναι το τσεκούρι, ένας τύπος λόγχης (half-pike αγγλικά ή demy lance γαλλικά) και το μαχαίρι (dague),

f°2v

το δίχειρο σπαθί και το μονόχειρο σπαθί, για να αμυνθεί και να αντισταθεί στους υλικούς και τους θνητούς εχθρούς. Και για αυτό το λόγο, κάθε άνδρας με θάρρος και σωματική ρώμη πρέπει να επιθυμεί να εξασκηθεί και να προσαρμόσει τον εαυτό του σε αυτή την έντιμη και ευγενή ενασχόληση. Και κυρίως στην έντιμη εκπαίδευση στα όπλα, δηλαδή στο παιχνίδι με το τσεκούρι, από το οποίο προέρχονται και εξαρτώνται τα όπλα που προαναφέρθηκαν. Επιπλέον, το λεγόμενο ‘’παιχνίδι με το τσεκούρι’’ είναι έντιμο και ωφέλιμο για τη διατήρηση της φυσικής κατάστασης για έναν άνδρα, ανεξάρτητα αν είναι ευγενής ή όχι. Για αυτούς τους λόγους, χρησιμοποίησα την κρίση μου για να γράψω κάποιες διδασκαλίες και οδηγίες σχετικά με το παιχνίδι του τσεκουριού με τον ακόλουθο τρόπο.

§2 1.2 Και προπαντός εσύ που καλείσαι στο πεδίο της μάχης ως ένας από τους δύο μαχητές (σε έναν αγώνα) μέχρι θανάτου ή όχι, ως κατήγορος ή κατηγορούμενος, θα πρέπει πάνω από όλα να αισθάνεσαι στη συνείδησή σου ότι ο αγώνας σου είναι καλός και δίκαιος.

§3 1.3 Όταν φύγεις από το κιόσκι σου πρέπει να είσαι καλά θωρακισμένος και οπλισμένος με το τσεκούρι σου και άλλα υλικά που ολοκληρώνουν την εξάρτησή σου. Πρέπει να έχεις
πίστη στο Θεό, να κάνεις το σταυρό σου και να βγεις να αναζητήσεις τον αντίπαλό σου, έχοντας ορθό ανάστημα και επιβλητική όψη. Και μετά κοιτάζοντάς τον, πρέπει να είσαι μετρημένος στους τρόπους σου, έχοντας το θάρρος να τον πολεμήσεις γενναία όπως πρέπει και να έχεις υπόψη σου τα κυριότερα στοιχεία που περιέχονται στα κεφάλαια που ακολουθούν.

f°3r

Rubric 2 – Ενότητα 2

Σε αυτό το σημείο ξεκινά η διδασκαλία και η εξειδίκευση στο ευγενές παιχνίδι με το τσεκούρι και στον τρόπο μάχης.

§4 2.1 Όταν κάποιος εκτελέσει χτύπημα γυρίσματος με τα χέρια (à tour de bras) και είναι μάχη δεξιόχειρα ενάντια σε δεξιόχειρα, στην οποία βρίσκεσαι στη θέση φύλαξης του σταυρού (la guard de la croix), μπορείς να προχωρήσεις μπροστά με το αριστερό πόδι και να δεχτείς το χτύπημα (coup) του αντιπάλου ‘’μαζεύοντάς το’’ με το πίσω μέρος του τσεκουριού (την ουρά queue) και με μια κίνηση χτύπα (κάνε εκτροπή) προς τα κάτω για να πέσει το τσεκούρι του αντιπάλου στο έδαφος. Και από εκεί, μπορείς να τον τρυπήσεις με το πίσω μέρος του τσεκουριού (queue) που είναι στο αριστερό σου χέρι, στο πρόσωπό του ή όπου αλλού θέλεις. Ή να τον χτυπήσεις κάνοντας γύρισμα με όλη τη δύναμη των χεριών σου (à tour de bras) στο κεφάλι.

§5 2.2 Αν εκείνη την ώρα βρίσκεσαι στη θέση φύλαξης της ουράς (la garde de la queue) μπορείς να κάνεις το ίδιο χωρίς βήμα.

§6 2.3 Και πάλι, όταν βρίσκεσαι στη φύλαξη του σταυρού(la garde de la croix) όπως αναφέρεται παραπάνω, μπορεί να αποκρούσεις ένα αντίπαλο χτύπημα με το πίσω μέρος (queue) του τσεκουριού σου, κάνοντας συγχρόνως βήμα πίσω. Από τρεις θέσεις φύλαξης μπορείς να χτυπήσεις τον αντίπαλο κάνοντας το γύρισμα με τα χέρια (à tour de bras) .

§7 3.1 Ένας άλλος τρόπος να προστατευτείς από ένα δυνατό χτύπημα γυρίσματος των χεριών (à tour de bras), εάν έχεις μπροστά το πίσω μέρος του αντίπαλου τσεκουριού, χωρίς να κάνεις κίνηση ή βήμα, όρμα με το μπροστινό μέρος του τσεκουριού σου (κεφαλή croix) για να κλείσεις τη γραμμή σου και να αποκρούσεις το αντίπαλο χτύπημα. Μετά, μόλις γίνει η ζεύξη αποδέσμευσε το τσεκούρι σου χτυπώντας τον αντίπαλο με το πίσω μέρος από κάτω προς τα πάνω σαρώνοντας το σημείο ανάμεσα στο χέρι και τον σταυρό (croix) του αντιπάλου για να πέσει στο έδαφος. Και αν αυτή η τεχνική δεν πετύχει, μπορείς να επιστρέψεις γρήγορα σε θέση φύλαξης. Αν πετύχει, βγες έξω από τη γραμμή του και εκτέλεσε όποιο χτύπημα θέλεις, είτε αυτό είναι χτύπημα κάνοντας γύρισμα με τα χέρια (à tour de bras) ή οτιδήποτε άλλο.

f°3v

§8 3.2 Αν χτυπήσεις πρώτος τον αντίπαλο κάνοντας γύρισμα με τα χέρια (à tour de bras) και σε αποκρούσει, μπορείς να τον χτυπήσεις με το πίσω μέρος (queue) του τσεκουριού σου όπως αναφέρεται παραπάνω.

§9 4.1 Αν ξαναερχόταν ο αντίπαλος για να εκτελέσει χτύπημα γυρίσματος με τα χέρια (à tour de bras) και εσύ τον περιμένεις με το πίσω μέρος του τσεκουριού σου (queue), θα πρέπει να μπεις στην κίνηση του αντιπάλου από τη δεξιά πλευρά του και από εκεί απόκρουσε το χτύπημα με το μεσαίο τμήμα του τσεκουριού (demy hache). Συγχρόνως, όσο
πιο κοντά γίνεται, θα πρέπει να φέρεις πίσω (darriere) από τη φτέρνα του αντιπάλου σου το αριστερό σου πόδι και να το έχεις σταθερό, ενώ συγκρατείς το τσεκούρι του πάνω από το δικό σου. Μετά, τοποθέτησε το πίσω μέρος του τσεκουριού σου (queue) κάτω από το πηγούνι του αντιπάλου σου και χτύπησέ τον, τραντάζοντάς τον προς τα πίσω για να τον κάνεις να πέσει στο έδαφος.

§10 4.2 Αν αποτύχεις να κάνεις αυτό, πρέπει να επιστρέψεις γρήγορα σε θέση φύλαξης.

§11 5.1 Αν ο αντίπαλός σου προσπαθήσει να εκτελέσει σε εσένα την τεχνική που αναφέρεται παραπάνω, θα πρέπει να φέρεις το μαχαίρι σου (τη λόγχη dague του Poleaxe) κάτω από τη μασχάλη του αντιπάλου για να τον κρατήσεις σε απόσταση ή να περάσεις την κεφαλή του τσεκουριού σου στο χέρι του αντιπάλου και να τον εκτρέψεις με το μεσαίο τμήμα του τσεκουριού (demy hache) για να τον οδηγήσεις εκτός γραμμής ή χτύπησέ τον δυνατά, απλά και μόνο για να δεις αν μπορείς να τον ρίξεις στο έδαφος.

§12 5.2 Ένας άλλος τρόπος προστασίας ενάντια σε ένα χτύπημα γυρίσματος με τα χέρια (à tour de bras). Όταν βρίσκεσαι στη θέση φύλαξης της ουράς (la garde de la queue), έχοντας μπροστά το πίσω μέρος του τσεκουριού, χωρίς να κινηθείς μπορεί να δεχτείς ένα χτύπημα από το μεσαίο τμήμα (demy hache) του τσεκουριού του αντιπάλου σου, του οποίου η εκτέλεση εξαρτάται από το πόσο ψηλά επεκτείνονται τα χέρια σου. Όταν ο αντίπαλός σου εκτελέσει αυτό το χτύπημα, καθώς σηκώνει το τσεκούρι του, μπορείς να το εκτρέψεις με το πίσω μέρους του τσεκουριού σου και όλο αυτό πρέπει να γίνει ‘’σε έναν χρόνο’’ κάνοντας βήμα μπροστά μπαίνοντας στην κίνησή του. Και να δεν καταφέρεις να του το διώξεις από τα χέρια, θα τον έχεις δυσκολέψει τόσο πολύ και θα έχεις αρκετό χρόνο να εκτελέσεις χτύπημα ή τρύπημα.

f°4r

§13 6.1 Όταν ο αντίπαλός σου σε πλησιάζει έχοντας μπροστά το σταυρό (croix) του τσεκουριού του για να σε τρυπήσει, εσύ θα πρέπει να τον εκτρέπεις με την ουρά (queue) του τσεκουριού σου όσο πιο συχνά μπορείς. Και αν έχεις τη δυνατότητα, απομάκρυνε τον αντίπαλο σταυρό τόσο ώστε να μπορείς να δεις το άνοιγμα του αντιπάλου σου. Αμέσως μετά, χτύπα τον στο πρόσωπο με την ουρά (queue) του τσεκουριού σου ανάμεσα σε αυτόν και το τσεκούρι του. Και αυτή η τεχνική είναι αποτελεσματική αν την εφαρμόσεις, διότι ο αντίπαλος δεν θα μπορεί να σε τραυματίσει. Και πρέπει να τον πλησιάσεις ενώνοντας το αριστερό σου χέρι με το δεξί του χέρι. Αν διαπιστώσεις ότι οι συνθήκες είναι ευνοϊκές και έχεις τον απαιτούμενο χρόνο, άσε την ουρά του τσεκουριού σου να γλιστρήσει στο πηγούνι του αντιπάλου σου, ενώ έχεις βάλει το πόδι σου κάτω από τη φτέρνα του και από εκεί να τον ρίξεις στο έδαφος.

§14 6.2 Ο αντίπαλός σου θα μπορούσε να αντεπεξέλθει στην τεχνική που αναφέρεται στην προηγούμενη παράγραφο, κάνοντας εκτροπή στο πίσω μέρος(queue) του τσεκουριού σου με τον σταυρό (croix) του δικού του τσεκουριού για να σε απομακρύνει. Ενώ υλοποιεί αυτή την τεχνική, ο αντίπαλός σου θα μπορούσε να σε πλησιάσει ‘’κλείνοντας’’ τη γραμμή ανάμεσα σε εσένα και το πίσω μέρος (queue) του τσεκουριού σου για να σε τρυπήσει στο πρόσωπο.

§15 6.3 Αν ο αντίπαλος επιδιώξει να κάνει αυτό που αναφέρεται στην προηγούμενη παράγραφο, τότε πρέπει να υποχωρήσεις κάνοντας βήμα προς τα πίσω και φέρε το τσεκούρι σου προς τα πίσω κάνοντας μόχλευση με το αριστερό χέρι. Έτσι θα είσαι προστατευμένος και θα βρίσκεσαι στη θέση φύλαξης της ουράς (la garde de la queue).

§16 7.1 Αν έρθουν σε ζεύξη οι κεφαλές των τσεκουριών σας και ο αντίπαλός σου σε πιέζει να υποχωρήσεις, μπορείς απλά να κάνεις μισό βήμα πίσω με το μπροστινό σου πόδι για να απεγκλωβιστείς και να φέρεις το τσεκούρι σου προς το μέρος σου. Αμέσως μετά φέρε τη λόγχη (dague) τού τσεκουριού σου ανάμεσα στα χέρια και στο ελαφρώς κυρτό άγκιστρο (Bec-de-faucon) πίσω από την κεφαλή του τσεκουριού τού αντιπάλου σου και να δεσμεύσεις με την κεφαλή (croix) σου την κεφαλή τού αντίπαλου τσεκουριού από την πλευρά τού δεξιού χεριού του, σπρώχνοντας το αντίπαλο τσεκούρι στην άλλη μεριά. Αμέσως μετά, μπορείς να φέρεις το αριστερό σου πόδι πίσω από την πλάτη του, σπρώχνοντάς τον στους ώμους με το μεσαίο τμήμα ( demy hache) τού τσεκουριού σου και να τον ρίξεις στο έδαφος.

f°4v

§17 7.2 Επιπλέον, αν ο αντίπαλός σου έρχεται να σε τρυπήσει με τη λόγχη (dague) τού τσεκουριού του και εσύ βρίσκεσαι στην ίδια θέση με αυτόν, όταν τον βλέπεις να σε πλησιάζει μπορείς να κάνεις ένα γρήγορο βήμα μπροστά φτάνοντας στην πλάτη του, ώστε αυτός να μην βλέπει τίποτα μπροστά του. Συγχρόνως, πρέπει να τον χτυπήσεις με τον κορμό τού πίσω μέρους τού τσεκουριού σου (ουρά queue) στο λαιμό για να σκοντάψει μπροστά. Σε περίπτωση που αποτύχεις, γύρνα γρήγορα σε θέση φύλαξης.

§18 7.3 Αν ο αντίπαλός σου θέλει να σου κάνει ολισθηρό τρύπημα με τη λόγχη (dague) τού τσεκουριού του προωθώντας το με το πίσω χέρι στο πρόσωπό σου, θα πρέπει εκείνη την ώρα να εκτρέψεις με δύναμη το χτύπημά του με την ουρά (queue) του τσεκουριού σου, ώστε το αντίπαλο τσεκούρι να ακουμπά στο έδαφος.

§19 8.1 Όταν έχεις έναν αντίπαλο που είναι οπλισμένος με τσεκούρι και βρίσκεται απέναντί σου με το πίσω μέρος (queue) τού τσεκουριού του, θα μπορούσες να τον χτυπήσεις με τη λόγχη (dague) τού τσεκουριού σου πίσω από το χέρι του, για να τον κάνεις να χάσει τον έλεγχο τού ενός χεριού από το τσεκούρι του. Και αν το καταφέρεις, μπορείς μετά να εκτελέσεις ό,τι χτύπημα θέλεις.

§20 8.2 Εάν αποτύχεις, θα πρέπει να προσπαθήσεις να χτυπήσεις τον αντίπαλο στο πρόσωπο με το πίσω μέρος (queue) τού τσεκουριού σου, ώστε να τον αναγκάσεις να υψώσει και αυτός το πίσω μέρος του δικού του τσεκουριού. Έτσι, οι ουρές των τσεκουριών σας θα έρθουν σε ζεύξη και εκείνη τη στιγμή μπορείς να απομακρύνεις την ουρά (queue) τού τσεκουριού σου, χτυπώντας τον με το σφυρί (mail) στο άνοιγμά του. Αλλιώς, κάνε βήμα πίσω και εκτέλεσε χτύπημα με το σφυρί του τσεκουριού σου στο κεφάλι τού αντιπάλου σου.

§21 8.3 Αν εκτελέσει αυτή την τεχνική σε εσένα, τότε θα πρέπει να κάνεις βήμα πίσω με το αριστερό πόδι χαμηλώνοντας την ουρά (queue) τού τσεκουριού σου, για να προστατευτείς από ενδεχόμενο χτύπημα με το μεσαίο τμήμα (demy hache) ή το σφυρί (mail) τού αντίπαλου τσεκουριού. Μετά, μπορείς να επιστρέψεις σε όποια θέση φύλαξης επιθυμείς.

f°5r

§22 9.1 Ανεξάρτητα από τη θέση φύλαξης στην οποία βρίσκεσαι, μπορείς να κάνεις μια προσπάθεια να χτυπήσεις τον αντίπαλο στο κεφάλι, αλλά αν αποτύχεις δεν πρέπει να παραμείνεις στάσιμος, γιατί θα είναι επικίνδυνο. Για αυτό το λόγο, αμέσως μόλις εκτελέσεις το προαναφερθέν χτύπημα, κάνε προσποίηση νέου χτυπήματος στο κεφάλι για να σε αποκρούσει από ψηλά. Και τότε, χτύπησέ τον στο γόνατο με το άγκιστρο (bec-de-faucon) που βρίσκεται πίσω από την κεφαλή τού τσεκουριού. Αν το εν λόγω χτύπημα περάσει το προστατευτικό γονάτου (poleyn) της πανοπλίας και ελέγχεις τον αντίπαλο, τράβηξέ τον προς το μέρος σου για να πέσει στο έδαφος. Σε περίπτωση που κάνει κίνηση αποφυγής τού αγκίστρου (bec-de-faucon) σου, φρόντισε να είσαι προστατευμένος από αντίπαλο χτύπημα και εκτέλεσε χτύπημα γυρίσματος των χεριών (à tour de bras). Και αμέσως μετά γύρνα σε θέση φύλαξης.
§23 9.2 Αν έχεις έναν αντίπαλο, που θέλει να σε χτυπήσει στο γόνατο, πρέπει να κάνεις βήμα μπρος από τα δεξιά τοποθετώντας το πίσω μέρος (ουρά queue) τού τσεκουριού σου ανάμεσα στο αντίπαλο τσεκούρι και το γόνατό σου. Σε αυτό το σημείο, κάνε εκτροπή με το πίσω μέρος του τσεκουριού σου στο αντίπαλο τσεκούρι εκτελώντας χτύπημα κάτω από το χέρι του, διώχνοντας την κεφαλή (croix) τού αντίπαλου τσεκουριού. Αν δεν μπορείς να εφαρμόσεις αυτή την τεχνική, πλησίασε τον αντίπαλό σου και προσπάθησε να τον χτυπήσεις με τη λόγχη (dague) τού τσεκουριού σου.

§24 10.1 Αν ο αντίπαλός σου κρατά το τσεκούρι του έχοντας μπροστά το πίσω μέρος(ουρά -queue), τότε εκτέλεσε ένα δυνατό χτύπημα με τη δική σου ουρά για να ‘’διώξεις’’ το τσεκούρι του από το χέρι του. Αν δεν μπορείς να το κάνεις, βημάτισε μπροστά και τρύπησέ τον με την λόγχη (dague) τού τσεκουριού σου.

§25 10.2 Αν ο αντίπαλός σου έκανε το ίδιο, τότε πρέπει να χαμηλώσεις την ουρά (queue) του τσεκουριού σου και να τη φέρεις κοντά στα πόδια σου۰ βημάτισε πίσω και χτύπα με το μεσαίο τμήμα τού τσεκουριού σου (demy hache) για να διώξεις το αντίπαλο τσεκούρι από το πρόσωπό σου και αμέσως μετά πάρε θέση φύλαξης τού μαχαιριού (la garde de la dague). Ύστερα, μπορείς να κινηθείς και να πάρεις όποια θέση φύλαξη θέλεις, αλλά πρέπει να εκτελείς συχνά και εναλλάξ τρυπήματα στα χέρια, στα πόδια ή στο κεφάλι τουύ αντιπάλου σου, χωρίς αυτός να σε δεσμεύσει με το τσεκούρι του για να σε αποκρούσει ή να ‘’μπει’’ στην κίνησή σου για να σε χτυπήσει.

f°5v

§26 11.1 Αν ο αντίπαλός σου σε πλησιάζει ενώ βρίσκεται στη θέση φύλαξης της ουράς (la garde de la queue) κρατώντας το τσεκούρι του ψηλά και κάνει βήμα προς τα αριστερά του, μπορείς να βάλεις το πίσω μέρος (queue) τού τσεκουριού σου κάτω από το χέρι τού αντιπάλου, με αποτέλεσμα η αντίπαλη ουρά να περάσει ανάμεσα στα χέρια του αντιπάλου και σε αυτό το σημείο χτύπα τον κοντά στο χέρι, ώστε με αυτή την εκτροπή να διώξεις το τσεκούρι από το αριστερό του χέρι. Μετά μπορείς να χτυπήσεις τον αντίπαλο με το μεσαίο τμήμα (demy hache) του τσεκουριού σου για να τον ρίξεις στο έδαφος. Θα αναγκάσεις τον αντίπαλο να βηματίσει μπροστά, με αποτέλεσμα να έχεις αρκετό χρόνο να τον χτυπήσεις με την τεχνική τού γυρίσματος των χεριών (à tour de bras).

§27 11.2 Σε περίπτωση που ο αντίπαλός σου προσπαθήσει να σου κάνει το ίδιο, κατέβασε το αριστερό σου χέρι από το τσεκούρι σου (το κρατάς ψηλά με το δεξί) και αμέσως μετά ξαναπάρε τον έλεγχο του τσεκουριού σου έχοντας μπροστά την κεφαλή (croix), κατεβάζοντας το τσεκούρι από τη φύλαξη της ουράς (la garde de la queue) στη φύλαξη του σταυρού (la garde de la croix) με βήμα πίσω. (σσ. Αφού κάνεις αυτό, μπορείς να τρυπήσεις τον αντίπαλο με τη λόγχη (dague) τού τσεκουριού σου). Μετά, επίστρεψε στη θέση φύλαξης που θέλεις.

§28 11.3 Αν ο αντίπαλός σου καταφέρει να εκτρέψει την κεφαλή (croix) τού τσεκουριού σου στην τεχνική που αναφέρεται στην προηγούμενη παράγραφο και βρίσκεται στη θέση φύλαξης του μαχαιριού (la garde de la dague), μπορείς να βάλεις την ουρά (queue) του τσεκουριού σου στο μεσαίο τμήμα (demy hache) του αντίπαλου τσεκουριού βηματίζοντας αντικριστά και από εκεί πέρνα την ουρά σου κάτω από το δεξί του χέρι, χτυπώντας τον σε αυτό το σημείο για να χάσει τον έλεγχο της κεφαλής (croix) του τσεκουριού του και μετά έχεις χρόνο για να εκτελέσεις χτύπημα ή τρύπημα στον αντίπαλο.
§29 12.1 Αν τα τσεκούρια σας έρθουν σε ζεύξη με το μεσαίο τμήμα (demy hache) πιέζοντας ο ένας τον άλλον, θα πρέπει να εξασφαλίσεις ότι η κεφαλή (croix) του τσεκουριού σου βρίσκεται ψηλότερα από την ουρά (queue). Ενώ πιέζεις τον αντίπαλό σου, γύρνα το άγκιστρο (bec-de-faucon) του τσεκουριού σου για να τραβήξεις το τσεκούρι του αντιπάλου προς το μέρος σου. Με λίγα λόγια ‘’κλείδωσε’’ με το άγκιστρο το μεσαίο τμήμα (demy hache) του αντίπαλου τσεκουριού για να το εκτρέψεις, ώστε αυτό να κοιτά στο έδαφος.

f°6r

§30 12.2 Σε περίπτωση που ο αντίπαλός σου δεν χάσει τον έλεγχο του τσεκουριού του ή δεν του πέσει στο έδαφος, θα βρίσκεται πιο κοντά σε σένα. Σε αυτή την περίπτωση ‘’μπες‘’ μπροστά στην κίνησή του και τρύπα τον στο πρόσωπο. Μετά γύρνα σε θέση φύλαξης.

§31 12.3 Αν ο αντίπαλός σου προσπαθήσει να σου κάνει το ίδιο ’’κλειδώνοντας’’ το τσεκούρι σου με το άγκιστρο (bec-de-faucon) του δικού του τσεκουριού, θα πρέπει εκείνη την ώρα να αφήσεις το αριστερό χέρι σου από τη λαβή του τσεκουριού σου. Έτσι ο αντίπαλος δεν θα καταφέρει να σε εκτρέψει.

§32 12.4 Όσον αφορά πάλι το ‘’κλείδωμα’’ του τσεκουριού σου από το άγκιστρο (bec-de-faucon) του αντιπάλου σου, μπορείς εκείνη την ώρα να ‘’μπεις’’ στην κίνησή του από τη δεξιά του μεριά, τοποθετώντας την ουρά (queue) του τσεκουριού σου στο λαιμό του και να τον χτυπήσεις ρίχνοντάς τον στο έδαφος, όπως αναφέρεται αντίστοιχα σε μια προηγούμενη παράγραφο (σσ. πιθανότατα στην παράγραφο 9) κάνοντας απόκρουση με το μεσαίο τμήμα (demy hache) του τσεκουριού σου.

§33 12.5 Αν ο αντίπαλός σου προσπαθήσει να σου κάνει το προηγούμενο, γνωρίζεις την κίνηση που πρέπει να κάνεις, δηλαδή την ώρα της απόκρουσης με το μεσαίο μέρος (demy hache), όταν πάει να σε ‘’κλειδώσει’’ με το άγκιστρο (bec-de-faucon), κάνε γύρισμα (à tour de bras) με την ουρά (queue) του τσεκουριού σου για να τον αποτρέψεις.

§34 13.1 Όταν έχεις έναν αντίπαλο που θέλει να σε τρυπήσει στο πόδι με την ουρά (queue) του τσεκουριού του, θα πρέπει ‘’σε ένα χρόνο’’ να απομακρύνεις το μπροστινό σου πόδι και να τον αποκρούσεις με τη δική σου ουρά και αν καταφέρεις να ‘’διώξεις’’ το χέρι του από τη λαβή, τότε θα έχεις περισσότερα πλεονεκτήματα εναντίον του. Είτε καταφέρεις να τον αποκρούσεις είτε όχι, μπορείς να ‘’σπάσεις’’ το χρόνο (tempo) του αντιπάλου σου και να τον χτυπήσεις γρήγορα με το σφυρί (mail) του τσεκουριού σου στα χέρια ή στο κεφάλι, χωρίς να κάνεις κάποιο βήμα.

§35 14.1 Όταν βρεθούν σε ζεύξη οι ουρές (queue) των τσεκουριών σας, τότε σήκωσε ψηλά το τσεκούρι σου για να αναγκάσεις τον αντίπαλό σου να το φέρει ψηλά και μετά κατέβασε τη λόγχη (dague) του τσεκουριού σου, ενώ έχεις τραβήξει λίγο πίσω το τσεκούρι σου ώστε να βρίσκεται ανάμεσα στα χέρια του αντιπάλου κάτω από τη δική του ουρά (queue). Σε αυτό το σημείο πρέπει να διατηρήσεις την απόστασή σου. Αμέσως μετά μπορείς να τον χτυπήσεις πίσω από το χέρι για να χάσει τον έλεγχο του τσεκουριού του. Θα πρέπει να εξασφαλίσεις ότι βρίσκεις άνοιγμα ανάμεσα στο σώμα και στο τσεκούρι του αντιπάλου
σου, ενώ αυτός αναγκάζεται να κάνει βήμα μπρος από τα αριστερά του (δεξιά πλευρά για σένα). Και από εκεί μπορείς να τον σπρώξεις με το μεσαίο τμήμα (demy hache) του τσεκουριού σου για να τον ρίξεις στο έδαφος.

f°6v

§36 14.2 Για να προστατευτείς, εάν ο αντίπαλός σου προσπαθήσει να σου κάνει το ίδιο, βεβαιώσου ότι δεν μπορεί να δεσμεύσει το τσεκούρι σου διαγωνίως, δηλαδή να μην μπορεί να σε δεσμεύσει με την ουρά (queue). Για αυτό το λόγο, δεν πρέπει να βρίσκεσαι στην ίδια θέση φύλαξης για πολλή ώρα.

§37 14.3 Αν προσπαθήσει ο αντίπαλος να σου κάνει αυτό, φέρε το τσεκούρι σου κοντά σου, περνώντας την ουρά (queue) σου κάτω από τη δική του και οι ουρές σας βρίσκονται σε ζεύξη. Αμέσως μετά, αποδέσμευσε και χτύπα τον στο στομάχι με την ουρά (queue) του τσεκουριού σου για να τον διώξεις μακριά.

§38 14.4 Μια άλλη εναλλακτική είναι ότι, αν θέλει ο αντίπαλος να σου κάνει την τεχνική που αναφέρεται στις τρεις προηγούμενες παραγράφους, όταν οι ουρές (queue) των τσεκουριών σας έρθουν σε ζεύξη, σήκωσε ψηλά το τσεκούρι σου, μπες στην κίνησή του και σήκωσε ψηλά την ουρά σου (τεχνική του ανέμου – wind), για να τρυπήσεις τον αντίπαλό σου στο στομάχι ώστε να τον διώξεις.

§39 14.5 Αν μπορείς να εκτελέσεις αυτή την τεχνική του ανέμου γρήγορα, μπορείς ενώ σηκώνεις ψηλά το τσεκούρι σου, όταν είσαστε σε ζεύξη, και να τον τρυπήσεις με το άγκιστρο (bec-de-faucon) του τσεκουριού στο λαιμό και να τον τραβήξεις μπροστά για να δεις αν μπορείς να τον κάνεις να χάσει την ισορροπία του.

§40 14.6 Σε περίπτωση που ο αντίπαλος επιχειρήσει να σε χτυπήσει με το άγκιστρο (bec-de-faucon) του τσεκουριού του, κάνε βήμα μπρος με το δεξί σου πόδι, ενώ σπρώχνεις το τσεκούρι του με το μεσαίο τμήμα (demy hache) του δικού σου τσεκουριού, ώστε να τον διώξεις και να παραμείνεις στη φύλαξή σου.

§41 15.1 Όταν οι ουρές (queue) των τσεκουριών σας βρίσκονται σε ζεύξη, πίεσε τον αντίπαλό σου με το τσεκούρι σου δυνατά, ώστε να αναγκαστεί να κατεβάσει το δικό του τσεκούρι τόσο, ώστε να κάνεις βήμα μπροστά με το δεξί πόδι και αν μπορείς να τον χτυπήσεις στους ώμους με το μεσαίο τμήμα (demy hache) του τσεκουριού σου. Και από εκεί, αν τον έχεις ‘’κατεβάσει’’ τόσο που έχει γυρίσει και ο κορμός του μαζί με το τσεκούρι του, τότε μπορείς να τον χτυπήσεις πολύ γρήγορα με το μεσαίο τμήμα (demy hache) του τσεκουριού σου στους ώμους από την μία και την άλλη πλευρά. Σε περίπτωση που ο αντίπαλός σου προσπαθήσει να μη γυρίσει πίσω το σώμα του λόγω της εκτροπής για να προστατευτεί, εσύ χτύπα με το μεσαίο τμήμα σου (demy hache) και από τις δύο πλευρές χωρίς να σταματήσεις, μέχρι να βρεις ελεύθερο άνοιγμα.

f°7r

§42 15.2 Αν ο αντίπαλός σου προσπαθήσει να υλοποιήσει την προαναφερθείσα τεχνική (όταν οι ουρές των τσεκουριών σας είναι σε ζεύξη και σε πιέζει), θα πρέπει να μετακινήσεις γρήγορα το τσεκούρι σου φεύγοντας από τη ζεύξη, ώστε ο αντίπαλος να μη βρει τίποτα μπροστά του.

§43 16.1 Σε περίπτωση που ο αντίπαλός σου σε πλησιάσει και είναι ακάλυπτος (απλώς περπατά χωρίς να βρίσκεται σε θέση φύλαξης και δεν προστατεύει το πρόσωπό του),
εκτέλεσε τρύπημα στο πρόσωπο ή στο πόδι του με την ουρά (queue) του τσεκουριού σου. Εναλλακτικά, μπορείς να εκτελέσεις όποιο άλλο χτύπημα θέλεις.

§44 16.2 Αν ο αντίπαλός σου σε πλησιάσει και είναι ακάλυπτος (βλ. παράγραφος 43) μπορείς να εκτελέσεις τρύπημα με την ουρά (queue) του τσεκουριού σου στο πόδι του, για να τον αναγκάσεις να σηκώσει το τσεκούρι του και να σε αποκρούσει. Σε περίπτωση που ο αντίπαλος σε απέκρουσε και έχει τεντωμένα τα χέρια του, μπορείς να τοποθετήσεις την ουρά (queue) σου στο μεσαίο μέρος (demy hache) του αντίπαλου τσεκουριού, για να χτυπήσεις το λαιμό του και σπρώξε τον. Εάν πάλι ο αντίπαλός σου σε αποκρούσει ξανά ενώ τον σπρώχνεις, πρέπει να ‘’περάσεις’’ την ουρά (queue) του τσεκουριού σου πίσω από το κεφάλι του αντιπάλου σου για να τον τραβήξεις μπροστά. Σε περίπτωση που αποτύχεις και σε αυτό, μπορείς απλά να τραβηχτείς προς τα πίσω για να απεγκλωβιστείς.

§45 16.3 Σε περίπτωση που ο αντίπαλος προσπαθήσει να σε χτυπήσει έχοντας υψωμένο το τσεκούρι, όπως αναφέρεται στην προηγούμενη παράγραφο, θα πρέπει να τον αποκρούσεις με το μεσαίο τμήμα (demy hache) του τσεκουριού σου και αμέσως μετά να τον σπρώξεις μακριά πιέζοντας το λαιμό ή τους ώμους του.

§46 16.4 Αν ο αντίπαλός σου αντίστοιχα προσπαθήσει να σε αποκρούσει με το μεσαίο τμήμα (demy hache) του τσεκουριού του όπως αναφέρεται στην προηγούμενη παράγραφο, θα πρέπει αμέσως να κάνεις βήμα πίσω. Την ώρα που βηματίζεις προς τα πίσω, διασταύρωσε την ουρά (queue) του τσεκουριού σου στο ύψους του δεξιού του χεριού, για να τον τραβήξεις προς το μέρος σου και να χάσει τον έλεγχο του τσεκουριού του.

§47 16.5 Ακολουθεί μια άλλη αντεπίθεση. Ενώ ό αντίπαλος έρχεται προς το μέρος σου με την ουρά (queue) του τσεκουριού του για να σε χτυπήσει στο λαιμό, εσύ θα πρέπει ‘’σε ένα χρόνο’’ να κάνεις βήμα πίσω, φέρνοντας το τσεκούρι σου με το αριστερό σου χέρι πάνω από το δικό του ενώ ‘’μπαίνει’’ και να το σηκώσεις ψηλά, ώστε να τον δεσμεύσεις και να τον απομακρύνεις από το λαιμό σου . Αυτή είναι μια καλή και αποτελεσματική κίνηση.

§48 17.1 Αν ο αντίπαλός σου κρατά ψηλά την ουρά (queue) του τσεκουριού του, θα πρέπει να κάνεις και εσύ το ίδιο και να βρίσκονται στο ίδιο ύψος. Επίσης, πρέπει να εξασφαλίσεις ότι προστατεύεις το μπροστινό χέρι σου όσο καλύτερα μπορείς. Και από εκεί, αν προσπαθήσει να σε τρυπήσει, μπορείς να τον αποκρούσεις με την ουρά (queue) σου και να τον διώξεις.

§49 17.2 Σε περίπτωση που ο αντίπαλός σου κρατά την ουρά (queue) του τσεκουριού του ψηλότερα από το σταυρό (croix) του και εκθέτει το μπροστινό του χέρι, τότε εκτέλεσε τρύπημα στο χέρι του με την ουρά (queue) του τσεκουριού σου.

§50 18.1 Αν ο αντίπαλος σε πλησιάσει έτσι όπως περιγράφεται στην προηγούμενη παράγραφο για να σε σπρώξει ή να σε χτυπήσει με το μεσαίο τμήμα (demy hache) του τσεκουριού του ή αλλιώς, τότε σε περίπτωση που μπορείς να ‘’μπεις’’ στην κίνησή του, βάλε την ουρά (queue) του τσεκουριού σου ανάμεσα στα πόδια του ενώ προχωράς μπροστά και αμέσως μετά χτύπα τον (κάνοντας μόχλευση) με τον σταυρό (croix) σου στο κεφάλι με όλη σου τη δύναμη.

§51 18.2 Σε περίπτωση που ο αντίπαλός σου προσπαθήσει να βάλει την ουρά (queue) του τσεκουριού του ανάμεσα στα πόδια σου, θα πρέπει να μπεις μπροστά στην κίνησή του να τον αποκρούσεις με το μεσαίο τμήμα (demy hache) του τσεκουριού σου πιέζοντάς τον και συγχρόνως να προσπαθείς να ΄΄βρεις άνοιγμα΄΄ στο λαιμό ή στον ώμο του. Έτσι, θα αποτρέψεις τον αντίπαλό σου και δεν θα μπορεί να σε χτυπήσει με τον σταυρό (croix) του τσεκουριού του.
Rubric 3 – Ενότητα 3

Από εδώ ξεκινά το παιχνίδι ανάμεσα σε αριστερόχειρα και δεξιόχειρα. Και πρώτον:

§52 19.1 Αν έχεις έναν αριστερόχειρα αντίπαλο που προσπαθεί να σε χτυπήσει με την τεχνική του γυρίσματος των χεριών (à tour de bras), θα πρέπει να κάνεις βήμα μπρος με το αριστερό πόδι, ενώ φέρνεις μπροστά την ουρά (queue) του τσεκουριού σου για να αποκρούσεις το χτύπημά του. Μετά από αυτό, θα πρέπει γρήγορα να κατεβάσεις την ουρά σου και να τον χτυπήσεις με το σφυρί (mail) ή την κεφαλή (croix) του τσεκουριού σου για να τον αναγκάσεις να φύγει ή να του διώξεις το τσεκούρι από τα χέρια.

§53 19.2 Σε περίπτωση που ο αριστερόχειρας αντίπαλος καταφέρει να απομακρύνει το τσεκούρι του μετά την απόκρουσή σου, τότε θα πρέπει να πάρεις γρήγορα τη φύλαξη της ουράς (la garde de la queue).

f°8r

§54 19.3 Αν ο αριστερόχειρας αντίπαλος πάει να σε χτυπήσει με την τεχνική του γυρίσματος των χεριών (à tour de bras), ανεξάρτητα από τη θέση φύλαξης στην οποία βρίσκεσαι, θα πρέπει να κάνεις βήμα πίσω για να μην απειλείσαι.

§55 20.1 Εάν θέλεις να χτυπήσεις το αριστερόχειρα αντίπαλό σου με την τεχνική του γυρίσματος των χεριών (à tour de bras) και εκείνος σε αποκρούσει με την ουρά (queue) του τσεκουριού του, θα πρέπει ενώ εκτελείς το γύρισμα των χεριών να τον χτυπήσεις με την ουρά σου στη δική του ουρά αντίστοιχα, ώστε να χάσει τον έλεγχο του τσεκουριού του από το ένα χέρι. Είτε χάσει τον έλεγχο είτε όχι, θα πρέπει ενώ εκτελείς το εν λόγω χτύπημα με την ουρά του τσεκουριού σου να φέρεις το αριστερό σου πόδι πίσω από τη φτέρνα του αντιπάλου, βάζοντας την ουρά σου κάτω από το πιγούνι του για να τον ρίξεις το έδαφος, αν μπορείς. Σε περίπτωση που δεν μπορείς να κάνεις τίποτα, πρέπει να επιστρέψεις αμέσως στη θέση φύλαξης της ουράς (la garde de la queue).

§56 20.2 Σε περίπτωση όμως που ο αριστερόχειρας αντίπαλός σου προσπαθήσει αντίστοιχα να μπει στην κίνησή σου και να τοποθετήσει την ουρά (queue) του τσεκουριού του κάτω από το πηγούνι σου (όπως αναφέρεται στην παράγραφο 52), τότε θα πρέπει να φέρεις τη δική σου ουρά κάτω από τη δική του και να τη σηκώσεις ψηλά. Έτσι θα αποκρούσεις το χτύπημά του.

§57 20.3 Ο αριστερόχειρας αντίπαλός σου μπορεί να αντιμετωπίσει την απόκρουσή σου, επειδή όταν το τσεκούρι σου βρίσκεται (με την ουρά) κάτω από το πηγούνι του, το χέρι σου βρίσκεται ψηλά. Σε αυτό το σημείο, ο αντίπαλος μπορεί να τοποθετήσει το μεσαίο τμήμα (demy hache) του τσεκουριού του στη μασχάλη σου και να σε σπρώξει δυνατά. Αυτό μπορείς να το κάνεις και εσύ αν επιχειρήσει να το κάνει. Είτε τα καταφέρεις είτε όχι, να μην αργοπορείς ( να είσαι γρήγορος).

§58 21.1 Και για να αντιμετωπίσεις αυτή την επίθεση στη μασχάλη, ενώ ο αριστερόχειρας αντίπαλος εκτελεί το εν λόγω χτύπημα πρέπει να πιάσεις με το αριστερό σου χέρι ανάμεσα στο μεσαίο τμήμα (demy hache) του τσεκουριού του (που το έχει μπροστά για να σε σπρώξει) και στο σώμα του. Συγχρόνως, πιάσε τον καβάλο του για να τον σηκώσεις ψηλά (με τον πήχη) και να τον ρίξεις στο έδαφος.

f°8v

§59 21.2 Αν ο αριστερόχειρας αντίπαλος θέλει να σου κάνει αυτό που αναφέρεται στο τέλος της προηγούμενης παραγράφου, θα πρέπει αμέσως να πάρεις το αριστερό σου χέρι από την ουρά (queue) του τσεκουριού σου και με αυτό να πιάσεις τον σταυρό (κεφαλή croix) σου, φέρνοντας αμέσως μετά το δεξί σου χέρι προς τα κάτω και από εκεί σπρώξε τον στο λαιμό. Έτσι δεν θα μπορέσει να σε σηκώσει ψηλά για να σε ρίξει.

§60 22.1 Σε περίπτωση που ο αριστερόχειρας αντίπαλός σου έρχεται με τη λόγχη (dague) του τσεκουριού του για να σε τρυπήσει στο πρόσωπο ή οπουδήποτε αλλού πάνω από τη ζώνη, μπορείς να φέρεις την ουρά (queue) σου στο πρόσωπό του για να του χαλάσεις το σχέδιο να σε χτυπήσει. Και από εκεί, μπορείς να τον χτυπήσεις με το σφυρί (mail) στο κεφάλι από ψηλά προς τα κάτω. Αν αποτύχεις, μην παρασυρθείς και γυρίσεις την πλάτη σου γιατί θα είναι επικίνδυνο.

§61 22.2 Αν ο αριστερόχειρας αντίπαλος προστατεύεται από το πρώτο χτύπημα με τον σταυρό (croix) του τσεκουριού του, επανάλαβε το χτύπημά σου για να σηκώσει εκ νέου το τσεκούρι του για να προστατέψει το κεφάλι του. Μετά χτύπησέ τον με δύναμη μπροστά στο γόνατο και σε περίπτωση που υποχωρήσει μπορείς να πετύχεις το άλλο γόνατο ανάμεσα στα πόδια του. Αν δεν κάνει υποχώρηση, τότε πρέπει να τον ‘’τραβήξεις’’ προς το μέρος σου με το άγκιστο (bec-de-faucon) του τσεκουριού σου στο γόνατό του και να τον ρίξεις στο έδαφος. Και αν μπορείς, μην τον χτυπήσεις κάτω από το προστατευτικό του γονάτου της πανοπλίας του (escrevisse), αλλά μπροστά ή πάνω από αυτό, ώστε αν αποτύχεις να τον ρίξεις θα έχεις καταφέρει να αφαιρέσεις το προστατευτικό των μηρών του.

§62 22.3 Σε περίπτωση που ο (αριστερόχειρας) αντίπαλός σου θέλει να σου κάνει το ίδιο, δεν έχεις παρά να κάνεις βήμα πίσω με το αριστερό σου πόδι, που βρίσκεται πίσω, και προώθησέ το μπροστά από το δεξί, δηλαδή να κλωτσήσεις τον αντίπαλο με το γόνατο στο μεσαίο τμήμα (demy hache) του τσεκουριού του για να αποδεσμευτείς. Σπάζοντας την αντίπαλη επίθεση με το αριστερό γόνατο.

§63 22.4 Και από εκεί, τρύπησέ τον στο πρόσωπο με την ουρά (queue) του τσεκουριού σου, που είναι ένας καλός τρόπος άμυνας. Πρέπει να εκτελέσεις γρήγορα αυτό το τρύπημα. Και αν αποτύχεις, γύρνα σε θέση φύλαξης.

f°9r

§64 23.1 Σε περίπτωση που έχεις απέναντί σου έναν αριστερόχειρα αντίπαλο που έρχεται προς στο μέρος σου για να σε χτυπήσει με τη λόγχη (dague) του τσεκουριού του, θα πρέπει να τον εκτρέψεις διώχνοντας τον σταυρό (croix) του με την ουρά (queue) του τσεκουριού σου. Ενώ κάνεις αυτό, τοποθέτησε την ουρά σου να κοιτά προς τον άξονα του σώματός του και από εκεί να ‘’προωθήσεις’’ την ουρά σου (να γλιστρήσει) από το αριστερό σου χέρι προς τον αντίπαλο σταυρό, για να μπορείς να την πάρεις πίσω εύκολα. Ενώ κάνεις αυτή την τεχνική ολίσθησης της ουράς (queue) σου, θα πρέπει την ίδια στιγμή με το δεξί σου πόδι να κάνεις βήμα μπροστά για να φτάσεις στο πίσω πόδι του. Και από εκεί, ενώ βρίσκεσαι κοντά του πίεσέ τον με το μεσαίο τμήμα (demy hache) του τσεκουριού σου (όλα αυτά να γίνουν σε ένα χρόνο) για να τον ρίξεις στο έδαφος. Ενδέχεται ο αντίπαλός σου να υποχωρήσει και όταν το κάνει θα μπορείς να τον χτυπήσεις.

§65 23.2 Αν ο αριστερόχειρας αντίπαλός σου προσπαθούσε να σου κάνει το ίδιο (παράγραφος 64) και αισθάνεσαι τον εαυτό σου ‘’δεμένο’’, θα πρέπει ενώ διατηρείτε την υπάρχουσα απόσταση να κατεβάσεις την κεφαλή (croix) του τσεκουριού σου γυρίζοντάς την κάτω από την ουρά (queue) του αντιπάλου. Έτσι, το τσεκούρι σου θα βρεθεί πίσω από την ουρά του αντίπαλου τσεκουριού. Αμέσως μετά μπορείς να τον κουνήσεις για να απεγκλωβιστείς και να πάρεις τη θέση φύλαξη της ουράς (la garde de la queue), διότι στην προκειμένη περίπτωση η εν λόγω φύλαξη έχει περισσότερα πλεονεκτήματα από τη φύλαξη της λόγχης (la garde de la dague).

§66 24.1 Σε περίπτωση που οι ουρές (queue) των τσεκουριών σας έρθουν σε ζεύξη πρέπει να εξασφαλίσεις ότι θα παραμείνετε σε αυτή τη θέση, ώστε να σταθεροποιηθεί η ουρά (queue) του αντίπαλου τσεκουριού. Μετά κάνε βήμα πίσω με το αριστερό πόδι και ενώ το κάνεις χτύπα τον με το σφυρί (mail) σου στα χέρια. Και αυτό είναι ένα καλό χτύπημα, αλλά μόνο όταν έχεις πίσω την ουρά σου. Για να προστατευτείς από το χτύπημά του, σιγουρέψου ότι η ουρά του αντιπάλου δεν βρίσκεται ποτέ πίσω από τη δική σου, διότι αν βρίσκεται μπροστά δεν μπορεί να σε χτυπήσει γιατί προστατεύεσαι από τη δική σου ουρά (queue).

§67 24.2 Αν η ουρά (queue) του τσεκουριού σου βρίσκεται πίσω από τη δική του την ώρα της ζεύξης, φέρε τη λίγο μπροστά και αμέσως μετά τρύπα τον αντίπαλο στο πρόσωπο.

f°9v

§68 25.1 Αν ο αριστερόχειρας αντίπαλός σου έρθει να σε χτυπήσει με τη λόγχη (dague) του τσεκουριού του ενώ βρίσκεται στη θέση φύλαξης της λόγχης (la garde de la dague) και είναι τεντωμένος, μπορείς να βάλεις την ουρά (queue) σου ανάμεσα στο μπροστινό χέρι και την κεφαλή (croix) του αντιπάλου και από εκεί να τον τραβήξεις για να έρθει προς το μέρος σου, ώστε το αντίπαλο τσεκούρι να περάσει πίσω σου. Την ίδια στιγμή κάνε βήμα μπροστά με το δεξί σου πόδι και σπρώξε τους ώμους του με το μεσαίο τμήμα (demy hache) του τσεκουριού σου, για να του χαλάσεις την ισορροπία.

§69 25.2 Να εξασφαλίσεις ότι ο αντίπαλός σου δεν μπορεί να σπάσει την άμυνά σου όταν οι ουρές (queue) σας είναι σε ζεύξη. Εάν το καταφέρει, τότε ενώ σε πιέζει φέρε την ουρά σου πάνω από τη δική του και έτσι δεν θα μπορεί να σπάσει την άμυνά σου.

§70 26.1 Αν ο αντίπαλός σου έρχεται να σε χτυπήσει και βρίσκεται στη θέση φύλαξη της ουράς (la garde de la queue) αλλά κρατά το τσεκούρι του κάπως χαμηλά, εκτέλεσε χτύπημα με τη δική σου ουρά για να τον απομακρύνεις. Αν μπορείς να το κάνεις, μπορείς να μπεις στην κίνησή του ανάμεσα στον αντίπαλο και το τσεκούρι του και από εκεί να το τοποθετήσεις την ουρά (queue) σου ανάμεσα στους μηρούς του βρίσκοντας τη μέση και να τον σηκώσεις ψηλά με την ουρά σου όσο ψηλά μπορείς. Αυτό μπορείς να το κάνεις και με άλλους τρόπους, ακόμα και σε μάχη δεξιόχειρα εναντίον δεξιόχειρα.

§71 26.2 Σε περίπτωση που ο αντίπαλός σου προσπαθήσει να σου κάνει το ίδιο, θα πρέπει να φέρεις το τσεκούρι σου στο στήθος του για να τον εμποδίσεις (βλ. παράγραφος 70).

§72 27.1 Ας υποθέσουμε ότι ο αντίπαλός σου (αριστερόχειρας ή δεξιόχειρας) έρχεται προς το μέρος σου σε ‘’μηδενική’’ θέση και δεν προστατεύεται. Αν μπορείς να τοποθετήσεις την ουρά (queue) του τσεκουριού σου πάνω από τη δική του για να τον δεσμεύσεις, τότε από εκεί πέρασε την ουρά σου στη δεξιά μασχάλη του αντιπάλου και σπρώξε τον, ενώ τον ακολουθείς, χωρίς να του δίνεις τη δυνατότητα να απεγκλωβιστεί. Έτσι, μπορείς να τον απομακρύνεις.

f°10r

§73 27.2 Θα πρέπει να δυσκολεύεις τον αντίπαλό σου με συχνά τρυπήματα στο πρόσωπο και στα πόδια για να τον μπερδέψεις, ώστε να μην έχει την πεποίθηση ότι μπορεί να σε νικήσει εύκολα.

Επιλεγμένες χρήσιμες λέξεις

· Croix = σταυρός, η κεφαλή του τσεκουριού

· Dague = μαχαίρι, η λόγχη του τσεκουριού

· Mail = σφυρί, βρίσκεται πίσω από το bec-de-faucon (άγκιστρο) του τσεκουριού

· Bec-de-faucon = άγκιστρο, βρίσκεται πίσω από το σφυρί του τσεκουριού

· Queue = ουρά, το πίσω μέρος του τσεκουριού

· Demy hache = το μεσαίο τμήμα του τσεκουριού

· À tour de bras = η τεχνική του γυρίσματος των χεριών

Θέσεις φύλαξης (για δεξιόχειρες)

· La garde de la croix = η φύλαξη του σταυρού. Ο μαχητής προστατεύεται με την κεφαλή του τσεκουριού του να κοιτά τον αντίπαλο έχοντας πίσω την ουρά και το δεξί πόδι μπροστά.

· La garde de la queue = η φύλαξη της ουράς. Ο μαχητής προστατεύεται από την ουρά του τσεκουριού του έχοντας το αριστερό πόδι μπροστά.

· La garde de la dague = η φύλαξη της λόγχης. Ο μαχητής προστατεύεται από τη λόγχη που κοιτά τον αντίπαλο. ( τα πόδια ομοίως με της φύλαξης του σταυρού)

Πηγές:

· Olivier Dupuis, Vincent Deluz – Le Jeu de la Hache: A Critical edition and dating discussion, Acta Duellatorum

· Michael Chidester  wiktenauer

· Martin – Lavigne Quentin, LE JEU DE LA HACHE (Interprétations et commentaires)
Link: https://quentinml.pagesperso-orange.fr/Le%20Jeu%20de%20la%20Hache%20v1.0.pdf

 

 

 

Ο Βάρδας Σκληρός συντρίβει τους Βιγκινκς Ρους


Ο Βάρδας Σκληρός συντριβει τους Βιγκινκς Ρους

Ελεύθερη απόδοση από το μεσαιωνικό κείμενο Γεώργιος Ε. Γεωργάς, προπονητής ξιφασκίας εκπαιδευτής ενόπλου παμμάχου και ιστορικής σπαθασκίας

Μόλις οι Ταύροσκυθες ( Βιγκινκς Ρους ) έμαθαν ότι οι Αυτοκρατορικοί έφτασαν στην Ευρώπη, μοίρασαν το στρατό τους και πρόσθεσαν στις τάξεις τους Ούννους ( πιθανών λέει για Μαγιαρους Ούγγρους ) και Μυσιούς και προελασαν εναντίον των Ρωμαίων. Μόλις ο Μάγιστρος Βάρδας Σκληρός έμαθε ότι οι Βάρβαροι ξεκίνησαν μάζεψε τους άντρες του και τράβηξε να τους συναντήσει. Ο Βάρδας ήταν υπέρμετρα γενναίος , και άνθρωπος που έπαιρνε πάντα την πρωτοβουλία, εκείνη την περίοδο ήταν γεμάτος θυμό για αυτά που έκαναν οι Βάρβαροι. Μια μέρα κάλεσε τον Ιωάννη Αλακα και τον διέταξε να πάει να κατασκοπεύσει και να παρατηρήσει τις κινήσεις των Σκυθών . Να δει που κατασκήνωσαν και να του αναφέρει τι πρόκειται να κάνουν. Του είπε να επικοινωνήσει γρήγορα ,έτσι ώστε μετά να παρατάξει το στρατό του για μάχη. Ο Ιωάννης πήρε αμέσως τους ακόλουθους του και κάλπασε προς το μέρος που ήταν οι Σκύθες. Την επόμενη μέρα ο Ιωάννης έστειλε αναφορά στον Βάρδα. Οι Σκύθες ήταν κοντά. Τότε ο Βάρδας μοίρασε το στρατό στα τρία. Με τα δυο μέρη του στρατού έκανε ενέδρα ενώ με τους άλλους έφυγε να βρει τους Σκύθες με σκοπό μόλις ηχούσε η τρομπέτα ένα συγκεκριμένο σκοπό οι άντρες των άλλων δύο τμημάτων θα έκαναν εφόρμηση.
Ο Βάρδας βρήκε τους Σκύθες και τους επιτέθηκε, πολεμώντας γενναία και με αυταπάρνηση παρόλο που ο εχθρός είχε πολύ περισσότερους άντρες. Οι Σκύθες είχαν 30.000 στρατιώτες ενώ οι Ρωμαίοι ήταν μόλις 10.000 μαζί με τους στρατιώτες που ήταν στην ενέδρα ( ο Σκυλιτζης δίνει 12.000).
Όταν ξεκίνησε η μάχη οι ποιο ισχυροί και από τις δύο πλευρές συγκρούστηκαν μεταξύ τους. Λέγετε μάλιστα ότι ένας Σκύθης, ο οποίος ήταν πολύ δυνατός βρήκε το θάρρος και βγήκε από την παράταξη του και όρμησε καλπάζοντας στο άλογο του κατευθείαν στη Βάρδα. Ο Βάρβαρος χτύπησε τον Βάρδα στο κεφάλι αλλα το κράνος που φορούσε τον έσωσε. Τότε ο Πατρίκιος Κωνσταντίνος , ο οποίος ήταν ο μικρότερος αδελφός του Βάρδα, ξιφουλκυσε και επιτέθηκε στον Σκύθη. Όπως κατέβαζε το σπαθί του ο Σκύθης πρόλαβε και τραβήχτηκε προς τα πίσω και η σπαθιά βρήκε τον λαιμό του αλόγου το οποίο και το αποκεφάλισε. Ο Σκύθης έπεσε τότε κάτω και ο μανιασμένος Κωνσταντίνος τον σκότωσε.
Οι Ρωμαίοι και οι Σκύθες πολεμούσαν για ώρα γενναία και οι δύο πλευρές χωρίς καμία να υποχωρεί σπιθαμή. Τότε ο Βάρδας διέταξε να σημαίνει η τρομπέτα το σύνθημα για να επιτεθούν τα άλλα δύο τμήματα του στρατού του, ενώ διέταξε τους τυμπανιστές να παίζουν συνεχώς έναν συγκεκριμένο σκοπό.
Οι άντρες αμέσως ανταποκρίθηκαν και έπεσα στην οπισθοφυλακή των Σκυθών με μεγάλη ορμή. Οι Σκύθες τότε δείλιασαν και αρχησαν να υποχωρούν μαζικά. Τότε ενώ υποχωρούσαν , ένας Σκύθης τεράστιων διαστάσεων ο οποίος ήταν αρματωμένος με μια πολύ πανοπλία καλούσε τους δικούς του να μην υποχωρούν και τους εμψύχωνε να συνεχίσουν την μάχη. Τότε ο Βάρδας Σκληρός κάλπασε καταπάνω του και του έκανε ένα πολύ δυνατό χτύπημα με το σπαθί του στο κεφάλι . Το κόψιμο ήταν τόσο ισχυρό που τον έκοψε από το κεφάλι ως τον ζωστήρα. Ούτε το κράνος του , ούτε η πανοπλία του στάθηκε ισχυρή για να σταματήσουν το χτύπημα της Οργής του Βάρδα Σκληρού. Μόλις το κομματιασμένο σώμα του Σκύθη έπεσε στο χώμα , οι Ρωμαίοι φώναξαν δυνατά και όρμησαν εναντίον των Σκυθών που είχαν σχηματίσει πυκνή παράταξη. Όμως οι Ρωμαίοι έπεσαν με τέτοια ορμή πάνω στους εχθρούς τους που άνοιξαν ρήγμα στο τείχος ασπίδων κάνοντας τους βάρβαρους να υποχωρήσουν . Οι Ρωμαίοι πολεμούσαν έως το απόγευμα και δεν άφηναν κανένα ζωντανό , η διαταγή ήταν κανένας αιχμάλωτος. Όταν πια όλα είχαν τελειώσει οι Ρωμαίοι μέτρησαν 55 νεκρούς , ενώ οι Σκύθες ( Βιγκινκς Ρους ) είχαν 20.000 νεκρούς.
Αυτή ήταν η τελευταία σύγκρουση των Σκυθών και των Ρωμαίων για την περίοδο αυτή. Σύντομα έφτασε στην Ευρώπη και ο Αυτοκράτορας Ιωάννης Τσιμισκής με τους άντρες από την Ασία και στρατοπέδευσαν στην Θράκη και στην Μακεδονία αλλά δεν τους άφησε χωρίς έργο. Όλο τον χειμώνα τους έκανε εξάσκηση στα οα και στην ξιφασκία επί καθημερινής βάσεως, μέχρι που πέρασε ο χειμώνας και ξεκίνησε πάλι την προέλαση του για να συγκρουστεί με τους Σκύθες.

Ιστορίες του Λέοντος του Διακόνου, βιβλίο 6ο

Οι Λέοντες στα τοπικά νέα εφημερίδας της Κρήτης


Η Ακαδημία Ιστορικών Ευρωπαϊκών Πολεμικών Τεχνών “Λέοντες” στην εφημερίδα “ΑΝΑΤΟΛΉ” Λασιθίου Κρήτης.
Ευχαριστούμε τον κ. Μιχάλη Κανακουσακη του Αθλητικού Συλλόγου Αγίου Νικολάου East Fighters για την προβολή του θέματος.